|
|
|
Başlık:
Sedefçilik ve Sedefkarlık
| Kategori:
El işçiliği
|
|
Sedefçilik ve Sedefkarlık |
|
|
Sedefçilik eski uygarlıklarda görülmekle birlikte sedefin eşyada süs öğesi olarak uygulanışı çok sonradır.Her ne kadar bazı kaynaklar Sümer Sanatında sedefin traş edilerek ahşaba uygulandığını Uzak Doğu ve Güney Asya'da Hint Sanatında sedef süslemelere, rastlandığını bildirirlerse de, sedefin en yaygın' ve en gelişmiş şekliyle Türk-Osmanlı Sanatında görüldüğü bilinir.
Ceviz, maun, gül gibi sert ve dokusu sıkı ağaç tercih edilerek yapılan Sedef Kakmada kurşun, kalay, gümüş ve alpaka tel, motiflerin çevresini süslemede kullanılır. Şedef ise tatlı sudan çıkarılan istiridye kabuğudur.Sedef yerine ya da sedef ile birlikte boynuz, bağa, fildişi kemik de kullanılmaktadır.
Sedef işçiliği oyma ve kakma usulü ile yapılır.
Önce ağaca işlenecek motif çizilir.Motifin çevresi keskilenerek açılan kanala tel yatırılır ve çekiç kullanılarak küçük darbelerle tel ağaca gömülür. (Telin zaman içinde kalkmamasını önlemek için su ile iyice sıvılaştırılmış beyaz tutkalı işlenmiş tel üzerine sürmek yararlı olur.)
Aynı keski ile çizilen motifin içi oyulur ve bu içi oyulmuş motifin şekline uygun olarak sedef iki parmak arasında sıkıca kavranarak zımpara taşında şekillendirilir ve motifin içine beyaz tutkal ve ağaç tozundan yapılmış macun ile yapıştırılır. (Motif içine yerleştirilecek sedefin, yerine düzgün oturması ve sonradan yapılacak tesfiyenin, sedefin par1ak canlı kısmını yok ederek motifi bozmaması için, sedefin şekillendirilmeden önce alt ve üst kısmının düzlenmesi gerekir.) Sedef yerleştirilmiş parça en az iki saat kurumaya bırakıldıktan sonra, ince ağe ve zımpara ile silinerek pürüzsüz bir satıh elde edildikten sonra ispirto içinde eritilmiş gomalak cila ile parlatılır. Gomalak cilanın sıkıştırılmış pamuk yumağına damlatılması ve hızlı dairesel hareketle parça üzerinde cila kuruyana kadar devam ettirilmesi gerekir.Eğer açık renk olan genç ceviz ağacı seçilmiş ve renginin koyulaştırılması isteniyorsa ciladan önce yapılmış parçaya asiti alınmış zeytinyağı sürülerek güneşte bırakılır kuruduktan sonra cila sürülür.
Motiflerde geometrik desenler çiçek, yaprak gibi doğadan alınmış naturel desenler ile rumi,barak ve arabesk hakimiyeti görülür.
Sedef kakmacılık işine "Sedefkari" Sedef Kakma yapan ustaya "Sedefkar" denilmektedir.
|
| sedef işçiliği sedef kakma süs eşyaları hint sanatı sedef motifleri sedefkari kakmacılık
|
| Tarih:
7.3.2008-02:37:32
| Yazar:
bocut |
292
defa okunmuş. |
| imza: |
|
|
|
|
|
Yorumlar (0)
|
|
|
|
Tüm yorumları görmek için tıklayın! |
|
Yorum Yap |
|
Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.(üye değilseniz kayıt olmalısınız).
|
|